Trend: toename van EWS meldingen & cases in 2015

09 februari 2016

Met 147 EWS meldingen verdeeld over 98 EWS cases had GMP+ International weliswaar te maken met een forse toename van het aantal EWS meldingen (notifications) ten opzichte van 2014 (75). Het aantal waarschuwingen dat aan GMP+ deelnemers werd verstuurd was aanzienlijk minder (17) ten opzichte van 45 waarschuwingen in 2014. Dit duidt er op dat GMP+ gecertificeerde bedrijven de situatie sneller onder controle heb-ben, waardoor het risico op contaminatie in de keten beperkt blijft en de diervoeder-veiligheid niet in gevaar kwam. De meeste meldingen hadden betrekking op ge-wasbeschermingsmiddelen in voedermiddelen.

Dertien aanvullende audits waren nodig om nader onderzoek te doen naar de correcte naleving van de GMP+ FSA voorwaarden (10 meldingen) of correcte naleving van specifieke GMP+ BA5 voorwaarden (EWS) (3 meldingen).

Dit zijn de belangrijkste conclusies van de EWS jaarcijfers over 2015.

Voedermiddelen en gewasbeschermingsmiddelen domineren

Bijna 80% van de meldingen betrof voedermiddelen. Mengvoeder, additieven, premixen, en niet-diervoeders (levensmiddelen, strooisel, kunstmest en producten met een technisch bestemming) veroorzaakten veel minder problemen voor GMP+ deelnemers.

In voedermiddelen is het aantal meldingen over gewasbeschermingsmiddelen sterk toegenomen: van 12 meldingen in 2014 tot 44 meldingen in 2015. Hiermee is contaminant ‘gewasbeschermingsmiddelen’ gevaar nummer 1. Desondanks dat er geen productnorm is voor Salmonella, staat contaminant ‘microbiologische gevaren’ op de 2e plaats (16 meldingen Salmonella en 1 enterobacteriaceae). Op de voet gevolgd door meldingen over dioxines/PCB’s in voedermiddelen (16 meldingen).

De meeste problemen met gewasbeschermingsmiddelen in voedermiddelen kwamen voor in granen en graanbijproducten (12 meldingen), gevolgd door sojabijproducten (10 meldingen).

Opvallend in Nederland is dat het aantal meldingen van onveilig diervoeder vaker mengvoeders betrof (11 meldingen) dan voedermiddelen (10 meldingen). De meldingen van mengvoeders betroffen de aanwezigheid van zware metalen (4 meldingen), Salmonella (4 meldingen), pesticiden (1 melding), salinomycine (1 melding) en flubendazol (1 melding).

Oorzaken contaminatie

Bij 20% van de meldingen lag de oorzaak van de contaminatie binnen de directe invloedsfeer van het diervoederbedrijf (categorie ‘processing’). Het betreft hier meldingen waarbij ergens in het productieproces de contaminatie is ontstaan. Dit kan zijn tijdens de teelt (door bijvoorbeeld het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen), be-/verwerking (door bijvoorbeeld een lekkage in een machine), of tijdens transport en opslag (door bijvoorbeeld kruisbesmetting) van het betreffende product.

‘Natural exposure’ is oorzaak nummer 2, gevolgd door menselijke fouten.

In 20% van de gevallen is geen oorzaak (‘not detected’) van de contaminatie vastgesteld.

De grootste categorie ‘niet van toepassing’ (not applicable) bestaat uit meldingen waarbij uiteindelijk - na onderzoek - geen sprake bleek van onveilig diervoeder. Het gaat om situaties waarbij de contaminatie niet werd bevestigd door de contra-analyse, de productnorm niet werd overschreden na aftrek van de meetonzekerheid of doordat een productnorm ontbreekt (o.a. salmonella).

Het belang van melden!

Het is belangrijk dat onregelmatigheden gemeld worden. Het zorgt ervoor dat er snel gehandeld kan worden en, waar nodig, dat andere betrokken partijen op de hoogte worden gesteld van mogelijke bedreigingen of risico’s (damage controle). Het Early Warning System (EWS) is daarom een belangrijk element van een feed safety management system als GMP+ FSA.

Risicomanagement, het lerend effect van EWS!

EWS meldingen van deelnemende bedrijven, tenslotte, vormen een inspiratie bron voor GMP+ International om in haar communicatie potentiele risico’s te benadrukken èn het kan leiden tot verbeteringen van de GMP+ FSA-module (zoals het aflatoxine protocol oogst 2015), Feed Support Products (quick scan chloramphenicol en aanpassing van risicobeoordelingen), de certificatie en conformiteitseisen (integrity policy), risicocommunicatie en andere activiteiten (bijvoorbeeld: toelichting geven op themabijeenkomst van HISFA).

Een aantal termen toegelicht

Melding                            De melding van een onveilig diervoeder bij GMP+ International

Case                                  Het geheel van meldingen over dezelfde onveilige situatie. Het gaat om meldingen van verschillende bedrijven. Meerdere meldingen kunnen betrekking hebben op een case.

Waarschuwing                GMP+ deelnemers worden gewaarschuwd alert te zijn op mogelijke contaminatie bij de aankoop van een bepaald product uit een bepaald land of regio. De situatie is urgent en niet (volledig) onder controle.  

Risicocommunicatie       GMP+ deelnemers worden niet gewaarschuwd voor een onveilige situatie, maar informatie over EWS meldingen wordt gedeeld die relevant kan zijn voor de bedrijfseigen risicobeoordeling van deelnemers. Bijvoorbeeld de oorzaak van meerdere meldingen leidt naar dezelfde bron/risico.

Meld je aan voor de GMP+ International nieuwsbrief

Volg het laatste GMP+ International nieuws